چهارشنبه , ۹ آذر ۱۴۰۱ - ۵:۰۲ قبل از ظهر
  • کد خبر 16041
  • فرم، فضا و طراحی (از تجربه ایرانی تا اروپایی)
    فرم، فضا و طراحی (از تجربه ایرانی تا اروپایی)

    فرم، فضا و طراحی (از تجربه ایرانی تا اروپایی)

     

    طراحی شهری به مفهوم امروزی آن قدمت چندانی ندارد و ریشه‌های آن را می‌توان در اندیشه‌های مدرنیسم جستجو کرد. فارغ از جنبه‌های معمارانه و زیبایی شناسانه که در زمان­های گذشته در برخی شهرها در قالب تک بناها و کاخ‌های سلطنتی و یا آثار خاص نظیر میدان‌ها، پل‌ها و فضاهای عمومی، توسط افراد نخبه طراحی و ساخته شده است، رشته­ها و حرفه‌های جدید اکادمیک نظیر مهندسی شهر، برنامه­ریزی و طراحی شهری به مفهوم جدید آن، تحت تأثیر رشد شهرهای اصلی اروپایی و آمریکای شمالی در اواسط قرن نوزدهم شکل گرفت که رویکردی کل­نگر نسبت به توسعه شهری داشتند.

    «مدرنیسم»، «پست­مدرنیسم» و «توسعه پایدار»، جریانات و رویکردهای اصلی در فرایند سیر تکاملی شهر معاصر و علوم مرتبط با طراحی شهری هستند. اغلب از مدرنیسم به دلیل چارچوب‌های خشک، فضاهای فاقد تنوع و اصول فولادی و بتنی که از معماری و طراحی شهر ارائه می‌دهد، به “وحشی­گری نو” یاد می‌کنند. ظهور پست‌مدرنیسم در پرکتیس طراحی شهری در دهه­ی ۱۹۷۰، به‌مثابه‌ی واکنش سیاسی به تجویزهای دیکتاتوری کنگره­ی بین­المللی معماری مدرن (سیام) است. از این دوره به بعد است که مفاهیم زیست‌محیطی، ارتقای کیفیت محیط و ساخت مکان پایدار، هدف برنامه‌ریزی و طراحی شهری تعریف می‌شود. در این خوانش متفاوت از طراحی شهری، حق به شهر و برخورداری از شهر زیست پذیر هدفی است تا از طریق آن، همه­ی افراد بتوانند در آن زندگی شایسته و خلاقانه­ای داشته باشند.

    قصه­ی شهر معاصر در ایران همانند بسیاری از کشورهای درحال‌توسعه، بسیار شتابان، هولناک و عمدتاً به تبعیت از پیشران­های سیاسی، اقتصادی و شبه مدرنیستی است، به همین خاطر، شهرسازی و طراحی شهری در تمامی دوره­های ۵۰ ساله­ی خود رنگ و بوی مدرنیستی/سرمایه دارانه به خود گرفته و کمتر مجالی برای پرداختن به مفاهیم انسانی­تر داشته است. امروزه در همه­ی شهرهای جهان و از جمله شهرهای ایران، به جرات می­توان گفت که سرمایه در مفهوم عام و تبدیل سرمایه­­ی نقدی به سرمایه­ ثابت، نقش محوری در طراحی و ساخت شهرها دارد، به همین خاطر است که سیاست‌های مرتبط با آمایش، برنامه‌ریزی و طراحی شهرها نیز بیش‌ازپیش باعث جدایی گزینی اجتماعی و تبدیل شهرها به فضاهای امن برای گردش سرمایه می‌شود.

    کتاب حاضر” فرم، فضا و طراحی” اثر ارزشمند محمود توسلی است که در سال ۲۰۲۰ توسط انتشارات اشپرینگر نیچر منتشر شده است. ترجمه و انتشار این اثر به زبان فارسی از دو حیث دارای اهمیت است، اول اینکه نویسنده فردی شناخته‌شده، استادی بنام و صاحب سبک در حوزه­ی طراحی شهری و به‌ویژه مطالعات معماری و شهرسازی مناطق گرم و خشک محسوب می‌شود و دوم اینکه؛ نویسنده در این کتاب افزون بر جنبه‌های کیفی در طراحی محیط شهری؛ نظیر اقلیم، جنبه‌های هنری و شرایط اجتماعی- فرهنگی، به مقایسه­ی تجربه­ی ایران و اروپا در شکل‌دهی به فرم و فضای شهری در کلیتی یکپارچه پرداخته است.

    این کتاب بنا به ماهیت موضوعی خود می­تواند راهنمای خوبی درزمینه‌ی شناخت و درک تجربه­های طراحی شهری در کشور و مناطق گرم و خشک باشد و مورداستفاده‌ی رشته­های مرتبط با شهر نظیر شهرشناسی، طراحی شهری و برنامه­ریزی شهری قرار بگیرد.



    مطلب پیشنهادی

    خانه‌های یک طبقه، یعنی اتلاف بودجه و انرژی

    خانه‌های یک طبقه، یعنی اتلاف بودجه و انرژی

    یک کارشناس مسکن گفت: سیاست اخیر شرکت عمران شهرهای جدید مبنی بر واگذاری زمین به مردم برای ساخت خانه‌های ویلایی و یک طبقه باعث افزایش هزینه‌ها و اتلاف منابع می‌شود؛ در حالی که تقریبا همه کشورهای جهان و در اکثر شهرهای بزرگ با طراحی مناسب به سمت توسعه عمودی و بلندمرتبه‌سازی رفته‌اند.

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.