چهارشنبه , ۱۹ آذر ۱۴۰۴ - ۵:۵۰ قبل از ظهر
  • کد خبر 21510
    • دستفروشی در تهران سال‌هاست که بخشی از واقعیت اجتماعی و اقتصادی این کلان‌شهر را شکل داده است. خیابان‌ها، پیاده‌روها و ایستگاه‌های مترو، میزبان هزاران فردی هستند که به‌دلیل مشکلات اقتصادی و کمبود فرصت‌های شغلی، بساط امرار معاش خود را پهن کرده‌اند. این پدیده اگرچه در نگاه نخست نوعی تلاش مردمی برای بقاست، اما از منظر مدیریت شهری به مسئله‌ای چندوجهی بدل شده که با مفاهیم نظم، عدالت اجتماعی و سیمای شهری گره خورده است. در ماه‌های اخیر، شهرداری تهران طرحی تازه برای ساماندهی و شناسنامه‌دار کردن دستفروشان آغاز کرده است؛ طرحی که به گفته مسئولان شهری، هدف آن «برقراری نظم، حمایت از اقشار ضعیف و هدایت آنان به مسیر اشتغال پایدار» است. اما این برنامه با وجود اهداف حمایتی خود، با انتقاداتی نیز از درون شورای شهر و کارشناسان اجتماعی روبه‌رو شده است. علیرضا زاکانی، شهردار تهران، درباره جزئیات این طرح گفته است: «در مورد ساماندهی دستفروشان، مجموعه شرکت ساماندهی مشاغل شهرداری تهران یک کار جدی را آغاز کرده و این کار استمرار دارد. البته در مقطعی به‌دلیل شرایط کشور، سخت‌گیری زیادی نکردیم، اما اکنون برای برقراری نظم و انضباط شهری، اقدامات جدیدی در حال اجراست.» او تأکید کرده است که ساماندهی دستفروشان به‌ویژه در مترو و معابر اصلی شهر دنبال می‌شود تا ضمن حفظ معیشت آنان، چهره‌ی شهر نیز بهبود یابد. به گفته زاکانی، نگاه مدیریت شهری در این دوره «حمایتی و اصلاح‌گرایانه» است نه سلبی و برخوردی. در همین راستا، مجتبی اقوامی‌پناه، مدیرعامل شرکت ساماندهی مشاغل شهری تهران، از اجرای برنامه‌ای مرحله‌ای برای سازماندهی دستفروشان خبر داده است. به گفته او، حدود ۲۰ هزار دستفروش در تهران فعالیت می‌کنند و تاکنون ۱۱۰ نقطه پر تراکم شهری شناسایی شده است که در ۳۰ نقطه از جمله امام‌زاده حسن(ع)، چهارراه ولی‌عصر(عج) و تهرانسر عملیات ساماندهی آغاز شده است. اقوامی‌پناه توضیح داده است که دستفروشان پس از دریافت مجوز از درگاه ملی مجوزها و تأیید نهادهایی مانند اصناف، نیروی انتظامی و دارایی، در محل‌های تعیین‌شده مستقر می‌شوند. او می‌گوید در مرحله بعد قرار است بازارهای فاخر شهری ایجاد شود تا این افراد بتوانند در فضاهایی منظم و استاندارد فعالیت کنند. همچنین، با ارائه آموزش‌های تخصصی و تسهیلات مالی، مسیر اشتغال پایدار برای بساط‌گستران فراهم خواهد شد. یکی از مهم‌ترین بخش‌های این طرح، ساماندهی دستفروشان مترو است. بر اساس آمار شهرداری، حدود ۳ هزار نفر در خطوط مترو فعالیت دارند که از میان آنان، ۴۰۰ نفر اتباع خارجی هستند و طبق تصمیم جدید، فعالیتشان ممنوع شده است. طرح ساماندهی مترو سه فاز دارد: در فاز نخست، حضور اتباع بیگانه ممنوع شده؛ در فاز دوم، بازارهایی در مجاورت ایستگاه‌های مترو ایجاد خواهد شد تا دستفروشان به آنجا منتقل شوند؛ و در فاز سوم، قرار است آنان در بازارهای فاخر مستقر شده و با همکاری دانشگاه علمی‌کاربردی شهرداری، آموزش‌های لازم را برای ارتقای شغلی دریافت کنند. اقوامی‌پناه با تأکید بر نگاه جدید مدیریت شهری می‌گوید: در برابر پدیده دستفروشی دو نگاه وجود دارد؛ یکی حذف و برخورد، دیگری حمایت و توانمندسازی. رویکرد فعلی ما فرصت‌محور است. بسیاری از دستفروشان قربانی شرایط اقتصادی‌اند و باید مورد حمایت قرار گیرند، نه حذف. با این حال، این طرح با انتقاداتی نیز روبه‌رو شده است. مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران، از مخالفان جدی شناسنامه‌دار کردن دستفروشان است. او معتقد است: اصولاً دستفروشی شغلی نیست که بخواهند برای آن شناسنامه صادر کنند. متأسفانه دستفروشی در تهران دیگر ساده نیست و برخی گروه‌ها در این حوزه نفوذ کرده‌اند. آنها با زورگیری و دریافت پول از دستفروشان، عملاً بر پیاده‌روها حکومت می‌کنند. چمران هشدار داده است که این نوع ساماندهی ممکن است به رسمیت یافتن نفوذ باندهای غیرقانونی در معابر عمومی بینجامد. او همچنین یادآور شده که تجربه بازارهای غیررسمی در مناطقی مانند شمال پارک لاله نشان داده است، پس از واگذاری فضاها، برخی افراد با ایجاد «سرقفلی‌های غیرقانونی» کنترل این فضاها را در دست گرفته‌اند. در همین زمینه، اقوامی‌پناه نیز از وجود شبکه‌های سازمان‌یافته در حوزه دستفروشی سخن گفته و تأکید کرده است که شهرداری قصد ندارد از دستفروشان خاص با درآمدهای بالا حمایت کند. او گفته است: برخورد با این افراد باید با همکاری نیروی انتظامی و از طریق روش‌های قهری انجام شود. هدف ما حمایت از دستفروشان واقعی و شریف است، نه کسانی که از این مسیر سوءاستفاده می‌کنند. پدیده دستفروشی در تهران امروز، ترکیبی از فقر، نیاز، تلاش و بی‌نظمی است، مدیریت شهری با اجرای طرح ساماندهی، در پی آن است که این واقعیت را به سمت ساختاری قانونمند و انسانی سوق دهد، اما تجربه نشان داده که هرگونه ساماندهی بدون شفافیت، نظارت مستمر و مشارکت اجتماعی، می‌تواند به نظامی غیررسمی و پر از رانت تبدیل شود. به بیان دیگر، اگر هدف از این طرح تنها زیباسازی ظاهری شهر باشد، به شکست خواهد انجامید؛ اما اگر رویکرد توانمندسازی، آموزش، عدالت و برخورد با مافیای اقتصادی در کنار هم اجرا شود، می‌تواند به الگویی موفق از مدیریت شهری در برابر اقتصاد غیررسمی تبدیل گردد.
    نگرانی بابت تصرف همیشگی پیاده رو پارک شهر توسط دستفروشان | چمران: داستان غرفه‌های پارک لاله در حال تکرار است

    گلایه عضو شورای شهر تهران از عدم ساماندهی دستفروشان

    آذر ۱۱, ۱۴۰۳ خبر, شهر, شورای شهر, مدیریت شهری ارسال دیدگاه

    عضو شورای شهر تهران از وضعیت نابسامان دستفروشی در پیاده روها انتقاد کرد.

    حبیب کاشانی در تذکر پیش از دستور خود با اشاره به وضعیت ساماندهی دستفروشان گفت: از مقابل سینما بهمن تا خیابان ولیعصر(عج) و خیابان جمهوری چیزی به نام پیاده رو وجود ندارد بگونه ای که مغازه داران میز و صندلی در پیاده رو قرار داده اند، یا دست فروشان کتاب می فروشند که البته تنها چیزی که نیست کتاب است. در مجموع مسیر و نقطه خالی در این محور وجود ندارد.

    وی افزود: شهروندان باید با آرامش در پیاده رو تردد کنند اما وضعیت آنگونه نیست. پیاده رو متعلق به مردم است و به مغازه داران اختصاص ندارد که سد معبر کنند. در گذشته وانتی ها توقف می کردند و امروز همین وانتی ها قفسه می چینند و میوه می فروشند.

    کاشانی با بیان اینکه درست است عده ای نیاز به اشتغال دارند اما اشتغال تعریف دارد، گفت: این موضوع در حال تبدیل شدن به اتفاق عام در شهر تهران است و بنده به معاونت خدمات شهری شهرداری در این خصوص تذکر می دهم. از لقمه سنتی تا هرچیز دیگری در محور خیابان انقلاب به فروش می رسد و به مناطق مختلف هم در این خصوص تذکر می دهم که موضوع را پیگیری کنند. ساحت شورا مهمتر از این است که وظایف ابتدایی شهرداری همچون مقابله با سد معبر و مشاغل مزاحم را تذکر دهیم.

    به گزارش ایسنا، مهدی چمران در واکنش به این تذکر با بیان اینکه در داخل مترو هم این مشکل وجوددارد گفت: ما نیز می‌خواهیم که مقطعی و نقطه‌ای مثل چهارراه ولیعصر که متاسفانه دور تئاتر شهر دیوارکشی کرده و منظر زیبا را از بین بردند گلایه داریم و ما از معاون خدمات شهری می‌خواهیم که در این زمینه با جدیت بیشتری تلاش کنند و امید است بتوانند در این زمینه توفقیات خوب بدست بیاورند.



    مطلب پیشنهادی

    40 درصد ایرانی‌ها مستاجر هستند؛ تمرکز دولت بر طرح استیجار عمومی در بافت‌ فرسوده!

    ۴۰ درصد ایرانی‌ها مستاجر هستند؛ تمرکز دولت بر طرح استیجار عمومی در بافت‌ فرسوده!

    وزیر راه و شهرسازی در سیزدهمین نشست پایش طرح‌های حمایتی مسکن با تشریح جزئیات جدید طرح «استیجار عمومی» گفته بود:‌ این طرح برای تأمین مسکن زوج‌های جوان و متقاضیانی طراحی شده است که به لحاظ مالی توان تأمین آورده اولیه برای ورود به سایر طرح‌های حمایتی مسکن را ندارند و امکان خانه‌دار شدن ملکی برای آن‌ها فراهم نیست.

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    برزن نیوز barzannews.ir
    تمام حقوق مادی و معنوی این قالب متعلق به پایگاه خبری تحلیلی برزن نیوز می باشد