جمعه , ۱ آبان ۱۴۰۵ - ۸:۱۴ بعد از ظهر

بایگانی برچسب: حاشیه نشینی

برخوردهای غلط با اسکان مهاجران به شهرها و اثراتش در اقتصاد خرد و کلان

سهراب مشهودی در هفتادوششمین نشست از سلسله نشست‌های وبیناری بازآفرینی شهری با موضوع «بافت‌های ناکارآمد شهری؛ تهدید یا فرصت» که به همت محمدعلی ایزدخواستی، مدیرعامل سازمان نوسازی و بهسازی شهر اصفهان، به‌عنوان رئیس دبیرخانه انتقال تجربیات بازآفرینی منطقه دو کشور برگزار شد، اظهار کرد: در بررسی وضعیت بافت‌های ناکارآمد شهری، چهار دسته اصلی از این بافت‌ها را معرفی شده است؛ دسته نخست شامل بافت‌های تاریخی است که به دلیل فرسودگی، از چرخه زندگی روزمره خارج می‌شود. وی افزود: دسته دوم، بافت‌های ارزشمند معاصر است که با وجود قدمت تاریخی ۷۰ تا ۱۰۰ ساله، نیازمند بازسازی است، اما نباید ارزش‌های اصیل خود را از دست بدهد. مسئول گروه شهرسازی جامعه مهندسان مشاور ایران تاکید کرد: دو دسته دیگر، بافت‌های مسکونی که ساکنان اولیه آن‌ها به دلایل مختلف جای خود را به گروه‌های کم‌درآمدتر داده‌اند و محلاتی که دولت آن‌ها را «اسکان غیررسمی» می‌نامد، موضوع اصلی بحث بوده‌اند. مشهودی گفت: در رویارویی با این بافت‌ها، بازآفرینی صرفاً برای بافت‌های تاریخی و ارزشمند معاصر قابل‌اجراست، زیرا این فرایند نیازمند خلاقیت و حفظ ارزش‌های موجود است، اما در بافت‌های ناکارآمد، عملاً تمرکز بر ساختمان‌ها است نه بافت شهری که در طرح‌های بازآفرینی فعلی، توجه چندانی به حفظ الگوی بافت‌ها نمی‌شود و بیشتر به تعریض خیابان‌ها و ساخت‌وسازهای جدید پرداخته می‌شود که بافت اصیل را از بین می‌برد. وی با بیان اینکه یکی از مشکلات اساسی در این نوع بازآفرینی، تصور اشتباه از مالکیت ساکنان است، ادامه داد: بیشتر ساکنان این بافت‌ها مالک نیستند و با اجرای طرح‌های بازآفرینی و افزایش قیمت مسکن، توانایی ادامه زندگی در آن مناطق را از دست می‌دهند و این مسئله به جابه‌جایی اجباری این افراد به حاشیه شهرها منجر می‌شود. مسئول گروه شهرسازی جامعه مهندسان مشاور ایران با بیان اینکه تجربه نازی‌آباد تهران نمونه‌ای از این مشکلات است، خاطرنشان کرد: جایی که پیمانکاران خانه‌های فرسوده را تخریب و با ساختمان‌های چندطبقه جایگزین کردند، این اقدامات اگرچه کالبد شهر را بهبود می‌بخشد، اما موجب محرومیت مردم کم‌درآمد از زندگی در مناطق مرکزی شهر می‌شود. مشهودی با اشاره به تجربه کوی ۱۳ آبان در تهران گفت: این پروژه که برای اسکان گودنشینان اجرا شده بود، در ابتدا موفق به نظر می‌رسید، اما پس از گذشت چند سال، بیش از ۹۰ درصد ساکنین اولیه جای خود را به گروه‌های درآمدی بالاتر دادند و این امر نشان می‌دهد که سیاست‌های مسکن بدون در نظر گرفتن نیازهای واقعی مردم، موجب افزایش شکاف طبقاتی می‌شود. وی افزود: حضور افراد کم‌درآمد در بافت‌های مرکزی شهر، فرصتی برای کاهش فاصله طبقاتی و بهبود کیفیت زندگی شهری است و بازآفرینی نباید تنها به بهبود کالبد شهر محدود شود؛ بلکه باید به حفظ عدالت اجتماعی و ارائه خدمات مناسب به ساکنین فعلی نیز توجه کند. مسئول گروه شهرسازی جامعه مهندسان مشاور ایران با انتقاد از رویکردهای فعلی و با تاکید بر تغییر نگاه به بافت‌های ناکارآمد شهری تصریح کرد: شهر نباید به فضایی تبدیل شود که طبقات مختلف اجتماعی از یکدیگر جدا باشند و تمرکز بر بهسازی بافت‌های موجود به جای تخریب آن‌ها و مشارکت واقعی ساکنان در فرایند بازآفرینی است تا اهداف اجتماعی و اقتصادی به‌طور هم‌زمان محقق شود. مشهودی با تاکید بر کارآمدسازی زندگی در این مناطق گفت: باید شرایطی ایجاد کنیم که تفاوت قیمت‌ها به‌گونه‌ای نباشد که مستأجران قادر به ماندن در این مناطق نباشند. وی با اشاره به زندگی دشوار در خانه‌های قدیمی، از اهمیت ارائه خدمات اولیه‌ای همچون توالت و حمام عمومی خبر داد و افزود: بهبود کیفیت زندگی این افراد تنها با ارائه خدمات ضروری امکان‌پذیر است، نه با تمرکز صرف بر زیرساخت‌های کالبدی. مسئول گروه شهرسازی جامعه مهندسان مشاور ایران با اشاره به ذکر نمونه‌ای از تهران به اقدامات مثبت دوره‌ای خاطرنشان کرد: در منطقه ۱۷ تهران، اقداماتی همچون ایجاد «اتاق مشق» که فضایی مناسب برای مطالعه کودکان فراهم می‌کرد، به کاهش افت تحصیلی کمک کرد و این قبیل طرح‌ها باید گسترش پیدا کند و در مناطقی با مشکلات مشابه پیاده شود. مشهودی عنوان کرد: بسیاری از برنامه‌ریزان از طبقه متوسط به بالا هستند و مشکلات واقعی طبقات پایین جامعه را درک نمی‌کنند که باید به نیازهای واقعی مردم توجه شود و برای مثال در این مناطق خدماتی همچون مهدکودک تعاونی، کارگاه‌های خیاطی و تعمیرات یا آشپزخانه‌های عمومی ضروری است. وی با اشاره به موضوع شهرک‌های مردم‌ساخته و اسکان غیررسمی یادآور شد: شهرک‌های جدید همچون پردیس با وجود سرمایه‌گذاری‌های عظیم، به دلیل انتخاب مکان اشتباه و استانداردهای نامناسب، نتوانستند جمعیت مورد انتظار را جذب کنند که در مقابل شهرک‌هایی که مردم ساخته‌اند، با تمام مشکلات، جمعیت بالایی را در خود جای داده‌اند و این نشان‌دهنده ناکارآمدی طرح‌های رسمی است. مسئول گروه شهرسازی جامعه مهندسان مشاور ایران با اشاره به اینکه بسیاری از سکونتگاه‌های غیررسمی به دلیل نبود شناسایی رسمی از دریافت خدمات شهری و وام محروم هستند، تاکید کرد: باید این مناطق را به رسمیت بشناسیم و با ارائه وام و خدمات پایه، به بهبود شرایط زندگی کمک کنیم، زیرا تجربه نشان داده است که این سیاست‌ها در کشورهای دیگر نه‌تنها سکونتگاه‌ها را مستحکم‌تر کرده، بلکه موجب ایجاد اشتغال نیز شده است. مشهودی ضمن انتقاد از قوانین مرتبط با اراضی کشاورزی و محدودیت‌های ساخت‌وساز گفت: قوانینی که مانع از تغییر کاربری اراضی کشاورزی و توسعه سکونتگاه‌های غیررسمی می‌شود، در عمل به از بین رفتن زمین‌های کشاورزی منجر می‌شود که باید رویکردی انعطاف‌پذیرتر اتخاذ شود و مالکیت مردم به رسمیت شناخته شود. وی تاکید کرد: در بازآفرینی بافت‌های ناکارآمد شهری، باید به نیازهای واقعی مردم توجه کنیم و خدمات را بر اساس اولویت‌های آن‌ها ارائه دهیم و تمرکز بر ایجاد معابر خودرو و زیرساخت‌های مشابه، نه‌تنها مشکلات را رفع نمی‌کند، بلکه منابع را هدر می‌دهد، در این راستا نگاه ما باید به سمت بهبود کیفیت زندگی مردم، ارائه خدمات ضروری و تقویت همبستگی اجتماعی در این مناطق تغییر کند.

یکی از مهمترین مزیت­های شهروند رسمی بودن (ساکنان شهر و روستا) کسب اعتبارست. روستاییان بعلت شناخت کامل از یکدیگر حدودی از اعتبار را، نزد یکدیگر کسب می­کنند و در روستا، شناخت چهره­به چهره، اصل اول، کسب اعتبارست. در شهرها عوامل دیگری جای این را می­گیرد. برای مثال در ایران “چک …

توضیحات بیشتر »

حاشیه‌نشینی یا وجه عمده توسعه شهری در ایران

حاشیه_نشینی

توسعه کالبدی شهرهای ما برای چه کسانی برنامه‌ریزی می‌شود؟ شهرهای ما برای چه کسانی طراحی می‌شوند؟ استقرار عملکردهای پیشنهادی در طرح‌های شهری (تا حد سرانه‌های بهینه) چه امکاناتی برای اجرا دارند؟ آیا پشتوانه مالی و نقطه اتکای اجرای طرح‌های شهری همچنان درآمد حاصل از فروش نفت بوده و از طریق …

توضیحات بیشتر »

حاشیه نشینی، معضل بزرگ شهرسازی ایران

حاشیه نشینی، معضل بزرگ شهرسازی ایران

برزن نیوز: کریم حسین زاده دلیر روز یکشنبه در کنفرانس ملی معماری و شهرسازی در هزاره سوم در دانشگاه آزاد اسلامی مراغه افزود: مشکل حاشیه نشینی در شهرها، به بحرانی برای معماران، شهرسازان، جامعه شناسان و اقتصاددانان کشور تبدیل شده است. وی ادامه داد: در تبریز حدود ۵۰۰ هزار نفر …

توضیحات بیشتر »

۲۰ سال آینده واحدی به نام روستا وجود نخواهد داشت

کوچکترین واحد تقسیمات کشوری چگونه اداره می شود؟

به گزارش برزن نیوز به نقل از خبرگزاری صدا و سیمای مرکز خراسان رضوی، معاون امور دهیاری های کشور امروز در نشست تخصصی بررسی چالش ها و فرصت های سکونتگاه های روستایی حریم کلانشهر مشهد افزود: ۶۲ هزار واحد سکونتگاهی روستایی و ۳۸ هزار روستای بیش از ۲۰ خانوار در کشور …

توضیحات بیشتر »

زاهدان؛ پر حاشیه ترین شهر کشور

زاهدان؛ پر حاشیه ترین شهر کشور

هوای اینجا دلگیر است. جایی که آسمانش را غبار اعتیاد و زمینش را محرومیت فرا گرفته است. گویا اینجا زندگی کردن فقط به معنای زنده ماندن است و سال هاست که این مردم همچنان در «حاشیه» زندگی می کنند. مردمی که به امید روزگار بهتر با رویای شهرنشینی، برای فراموش …

توضیحات بیشتر »

زندگی زباله‌ای در یکی از گودهای بیخ گوش تهران

به گزارش شهروند، صاحبان گود، گود را چندپاره کرده‌اند و اجاره داده‌اند به مهاجران افغانستانی. آنها که برای بقا و یافتن لقمه‌ای نان، تنها و بی‌یار رهسپار ایران شده‌اند و چون مهاجران غیرقانونی هستند، باید تن به سخت‌ترین کارها بدهند. هرچند که قانونی‌های‌شان هم باید برای گرفتن برگ سبز اقامت …

توضیحات بیشتر »

نبض کند زندگی در حاشیه های اهواز

نبض زندگی در حاشیه اهواز کمد میزند

مفهوم حاشیه نشینی در اهواز با کلانشهرهای دیگر تفاوت دارد، محله هایی که در دل شهر هستند اما سال هاست از رنج بی توجهی به مخروبه هایی تبدیل شده اند که ۴۰۰هزار نفر را در خود جای داده اند. محل زندگیشان تنها چند دقیقه با مرکز شهر فاصله دارد، دنیایشان …

توضیحات بیشتر »

دولت و مواجهه با معضل حاشیه نشینی

سکونت ۱۹ میلیون نفر در بافت‌های فرسوده و سکونت گاه‌های غیررسمی

برزن نیوز به نقل از پایگاه خبری وزارت  راه و شهرسازی بشر از زمانی که داس و گاری‌اش را کنار گذاشت تا طعم گس شهرنشینی را بچشد، فرازوفرودهای زیادی را تجربه کرد؛ تجربیاتی که در سال‌های ابتدایی وجهه یک اتفاق نادر را به خود داشت و مرور زمان سبب شد …

توضیحات بیشتر »

سکونت ۱۹ میلیون نفر در بافت های فرسوده و سکونت گاه های غیررسمی

سکونت ۱۹ میلیون نفر در بافت‌های فرسوده و سکونت گاه‌های غیررسمی

  عضو هیات مدیره شرکت مادر تخصصی عمران وبهسازی شهری ایران از زندگی ۱۹ میلیون تن در بافت فرسوده و سکونت گاه‌های غیر رسمی سراسر کشور خبرداد. به گزارش برزن نیوز باز پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، مجید روستا عضو هیات مدیره شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازی شهری …

توضیحات بیشتر »

۱۹ میلیون حاشیه نشین در ایران زندگی می کنند

وزیر راه و شهرسازی گفت: جمعیت شهری ایران حدود ۵۹ میلیون نفر است و میزان حاشیه نشینی و بدمسکنی در بافت های فرسوده و سایر بافت ها حدود ۱۹ میلیون نفر در سطح کشور است. به گزارش مهر، عباس آخوندی عصر دیروز در نشست ستاد بازآفرینی پایدار شهری سیستان و …

توضیحات بیشتر »